تبليغاتX
زیست بوم سیستان وبلوچستان
علمی- اطلاع رسانی با دیدگاه مدیریت مناطق بیابانی
 

آلوورا نام گیاهی است از راسته مارچوبه ای ها، تیره سریشیان. این گیاه بومی آفریقای شمالی است. این گیاه به خوبی با شرایط استان سیستان وبلوچستان سازگار ااست به گونه ای که رشد وتوسعه آن در ساحل جنوبی استان بصورت علف هرز مزارع درآمده است.مصارف بی شمار این گونه می تواند آنرا به عنوان منبع قابل توجه اقتصادی برای ساکنان استان درآورد. صبر زرد ، بی ساقه است. البته برخی از آنها دارای ساقه ای بسیار کوتاه هستند. این گیاه 80 تا 100 سانتی متر رشد می کند و از طریق پاجوش تکثیر می شود.آلوورا دارای حدود 200 ماده مؤثر است که مواد آرایشی بهداشتی غذایی و نوشابه ها بزرگترین بازار بین المللی مصرف این گیاه به شمار می آید. کشورهای کره و ژاپن قدیمی ترین مصرف کنندگان آلوورا در طب سنتی خود هستند و در کره ژل آلوورا با غلظت 99 درصد مصرف می شود. این وضعیت در سنگاپور و مالزی نیز گسترش یافته و استرالیا نیز بالاترین مصرف آلوئه را دارد و با حضور ژاپنی ها در استرالیا بازار مصزف نوشابه های آلوئه گسترش یافته است. مواد آرایشی طبیعی چهار درصد از 16 میلیارد دلار بازار مواد آرایشی را در اختیار دارد و تولید آنها سالانه 12 تا 15 درصد افزایش می یابد که 3 برابر رشد توسعه سایر صنایع است. نوشابه های حاوی ژل آلوورا در فروشگاههای عرضه کننده ارائه می شود که دارای طعم و رنگهای متفاوت است. این گیاه در ساخت ژل - کرم، نوشیدنی، کپسول، محلول و عصاره مفید است. آلوورا شامل 75 ماده مغذی مثل ویتامین ها، شکر، کلسیم، سدیم، نیتروژن، آمینواسید، آنزیم، اسید و مواد معدنی است.

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و هفتم اردیبهشت 1388ساعت 12:25  توسط حسین سرگزی  | 

آسیاب بادی سیستان

از چه وقت نزول تمدن در فلات ایران آغاز شد؟ مورخان و سیاست شناسان و اقتصاددانان و . . هر کدام به این سوال متفاوت پاسخ میدهند. پاسخ اقلیم شناسان اما مشخص است: دقیقا از وقتی که خط همدمای بیست و یک درجه حرکت به سمت عرض های شمالی را آغاز کرد و با خروج تدریجی از عرض های جنب حاره، سرانجام در حوالی عرض پنجاه درجه (شمال اروپا، آمریکای شمالی، جنوب استرالیا و نیوزیلند) مستقر شد. این بحث مفصلی است که در کتاب جدیدم با عنوان " اقتصاد مزخرف است" مفصلا به آن پرداخته ام. قرار است تکه هایی از فصلهای آغازین کتاب به عنوان پاورقی در ایرن درج شود. اما این عکس: آسیابی را نشان میدهد در سیستان. عکس را هفته پیش عباس جعفری گرفته است. از اینجور آسیابهای باستانی جابه جا میتوان در سیستان مساهده کرد. یادگار روزگارانی که سیستان انبار گندم ایران بود و اقلیم آن رستم می پرورد. بدیهی است که اکنون در این زمین های تفتیده هم آسیابهای گندم وصله ای غیر منتظره به نظر می رسند و هم همه آنچه که در باره تاریخ سیستان ذکر می شود. ماجرا همان است که ذکر شد: خط همدمای بیست و یک درجه اینجا بود و رفت. پشت سرش دیگر نه سیستان انبار گندم بود و نه از رستم نشانی مانده بود.

+ نوشته شده در  یکشنبه ششم اردیبهشت 1388ساعت 12:5  توسط حسین سرگزی  | 

با کمک برنامه توسعه سازمان ملل متحد در برخي از روستاهاي نپال نوعي زغال فشرده با چوبهاي زايد جنگل ساخته مي شود که علاوه بر تامين سوخت خانه به احياي جنگلها هم کمک مي کند. ويژگي اصلي اين طرح اين است که مردم محلي به جاي استفاده از چوبهاي جنگلي و قطع درختان که باعث نابودي جنگل مي شود از گياهان هرز که در منطقه رشد مي کنند و خود عاملي در نابودي جنگلها هستند استفاده مي کنند. مردم روستايي اين گياهان بوته اي را از جنگل جمع اوري مي کنند و انها را درون گودال مي سوزانند تا به زغال تبديل شود. سپس انرا با مقداري اب و خاک مخلوط کرده و پس از قالبگيري همچون اجر در برابر افتاب خشک مي کنند. اين اجرهاي زغالي سوخت مناسب و بهينه اي هستند که بدون توليد دود اضافه در داخل خانه براي اشپزي مناسب هستند. پيش از اين استفاده از هيزم باعث توليد دود فراوان داخل خانه و بيماري براي ساکنان بويژه کودکان مي شد. هم اکنون بيش از پنجاه قبيله در نپال از اين روش براي توليد اجرهاي زغالي استفاده مي کنند. يکي از نتايج استفاده از اين روش احياي جنگلها پس از سالها تحليل رفتن بر اثر قطع بي رويه درختان است.

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و دوم آبان 1387ساعت 12:1  توسط حسین سرگزی  | 

باافزايش بهاي انرژي دربازارهاي جهاني و ارتقاي سطح آگاهي هاي عمومي به مساله حفاظت از محيط زيست و استفاده از انرژي هاي پاکيزه و سازگار با محيط زيست ، گرايش به بهره گيري از نيروي باد براي توليد برق روبه افزايش رفته است .- البته استفاده از انر‍ژي باد اولين بار با احداث اسيابهاي بادي به نياكان ما (سيستانيها) نسبت داده مي شود يعني همان چيزي كه افتخار آن به نام هلنديها بعنوان كشور آسيابهاي بادي ثبت شده است. - نيروگاه هاي بادي بر خلاف نيروگاه هاي خورشيدي که فقط در طول روز و زماني که خورشيد در آسمان است فعال هستند، مي توانند به طور 24 ساعته کار کرده و انرژي توليد کنند. عمر تاسيسات يک نيروگاه بادي بين 20 تا 30 سال برآورد شده ، اما گفته مي شود که از بنيادهاي بتوني آن مي توان تا حدود 50 سال استفاده کرد و به همين دليل اين امکان وجود دارد که بر روي يک بنياد تا دو بار نيروگاه بادي نصب کرد. کارشناسان مي گويند، در ميان انرژي هاي نوين ، نيروگاه بادي يکي از مقرون به صرفه ترين انرژي ها از ديدگاه مالي است و مدت ساخت آن نيز زمان زيادي نمي برد.
هم‌اكنون در جهان حدود 95 هزار مگاوات برق از راه سيستم انرژي بادي توليد مي‌شود. آلمان با 22 هزار مگاوات در صدر کشورهاي توليد کننده برق از انرژي بادي است و آمريکا، اسپانيا، هند، چين، دانمارک به ترتيب با 16، 15، 8، 6 و 3 درصد در رديف‌هاي بعدي قرار دارند.

در كشور ما نيز دو نيروگاه در استانهاي گيلان (منجيل) وخراسان رضوي(بينالود)درحال بهره برداري است. وبر اساس تبليغات صورت گرفته بناست  نيروگاههاي ديگري  از اين نو ع در استان سيستان وبلوچستان احداث گردد. مناطق زيادي از شهرستانهاي چابهار -ايرانشهر -سراوان ومنطقه سيستان مستعد احداث اين نيروگاهها هستند . در استان ما بويژه منطقه سيستان در بين ۶۰ ايستگاه هواشناسي كشور بيشترين پتانسيل انرژي بادي را داشته است. اميد كه با توسعه انرژي هاي پاك شاهد پيشرفت صنايع -كاهش آلودگي و صرفه جويي حامل هاي انرژي (و قطع قطعي برق) باشيم.
http://www.tabnak.ir/pages/?cid=14901

http://www5.irna.ir/View/FullStory/?NewsId=85013

+ نوشته شده در  پنجشنبه هفدهم مرداد 1387ساعت 12:21  توسط حسین سرگزی  | 

گز بي بي دوست

در سوره سبا (سوره 34 آيه 16) مي‌خوانيم: پس ما هم سيلي سخت و ويرانگر بر ايشان فرستاديم و بجاي آن دو باغ پرنعمت،  دو باغ ديگرشان داديم كه بار درختانش تلخ،  ترش، بدطعم  و شوره گز و اندكي درخت سدر بود.

حضرت ابراهيم يك درخت تاماريسك كاشت(تورات 33:20)

 

تاماريسك يا گز، گونه اي  بسيار رايج در برخي نواحي خاور ميانه است ( تاماريسك نام انگليسي گزاست و نبايد آنرا با تاماريكس كه نام جنس است اشتباه نمود). گونه‌‌هاي گززيادي در دنيا وجود دارد.شايع‌ترين گونه‌اي كه در اندازه خوب رشد مي‌كند Tamarix  aphylla(گز شاهي يا گز سيستان) است. تاماريسك برگهاي فلس مانندي دارد كه به درخت شكل كاج مانند مي‌دهد. در طول گرماي روز،  درخت نمك پس مي‌دهد يعني فرآيندي كه جلوي هدر رفتن آب را مي‌گيرد.سپس اين نمك خشك ميشود. بنابراين نمك اين گياه در طول شب،  آب موجود در هوا را جذب مي‌كند و در صبح عمل تبخير نوعي تهويه هواي طبيعي را انجام مي‌دهد.شادابي درخت گز درصبحگاهان زبانزد سيستانيهاست.

به بهانه درج كامنتي از آقای حاجی حسینی  مطلبی ازدوست وهمکار عزیزم آقای مهندس حسينعلي ناروئي خندان که خلاصه جستجو درباره این گونه گیاهی در متون دینی  است آورده شده .متن کامل آن در ادامه مطلب آمده است.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  دوشنبه بیستم خرداد 1387ساعت 11:40  توسط حسین سرگزی  | 

 نخلستاني در چانف نيكشهر

سطح زير كشت نخيلات در استان بیش از ۳۵ هزار هكتار است وبيش از ۶۰ نوع خرما در استان به عمل مي آيد. مناطق ايرانشهر - نيكشهر - سرباز(پيشين)-سراوان (بوي‍ژه جالق) از مهمترين مناطق كشت اين محصولند .بیشترین سطح بارور خرما با 43 درصد به شهرستان سراوان تعلق داردوشهرستان‌های ایرانشهر، خاش، نیک‌شهر، سرباز و چابهار به ترتیب با 23، 12، 10، 8، 3 و یک درصد سهم از سطح زیر کشت خرمای بارو استان در جایگاه بعدی قرار گرفته‌اند که شش شهرستان مزبور جمعا 99 درصد سهم در سطح بارور خرما داشته‌اند.
میزان تولید خرمای استان حدود 148هزار و 747 تن است که بیشترین تولید خرمای استان به شهرستان ایرانشهر تعلق دارد.به طوری که با 32 درصد سهم در تولید خرما در جایگاه نخست قرار گرفته و شهرستان‌های سراوان، نیکشهر، سرباز، خاش و چابهار به ترتیب با 29، 14، 12، 9 و 3 درصد سهم در تولید استان در جایگاه‌های بعدی قرار گرفته‌اند. 
متاسفانه عدم فرآوري وبسته بندي مناسب اين محصول مانع از توانمند سازي اقتصادي كشاورزان استان شده است. كشف كاربردهاي جديد اين محصول اميد بهبود وضعيت معيشت روستائيان را افزون مي كند. خبر زير مي تواند در صورت تاييد اميد بخش باشد. 

عصاره خرما از رشد ميكروبي و پوسيدگي دندان جلوگيري مي كند. ‌ 
به گزارش ايسنا، گروهي از پژوهشگران دانشگاه هاي علوم پزشكي آزاد شيراز، ياسوج و كازرون با بررسي اثر عصاره خرما بر رشد ميكروب ( استرپتوكوك ميوتنس) درمحيط آزمايشگاهي دريافتند: افزودن عصاره خرما به محيط كشت از رشد اين نوع ميكروب جلوگيري مي كند. پژوهشگران با توجه به اين بررسي، معتقدند: خرما ماده غذايي پيشگيري كننده از ايجاد پوسيدگي است. گفتني است‌،‌ با توجه به قند موجود درخرما، براي كاربرد عملي اين يافته ها به پژوهشهاي بيشتري درحيوانات آزمايشگاهي و انسان ، نياز است. ‌

http://www.isna.ir/Main/NewsView.aspx?ID=News-1135866&Lang=P

 

+ نوشته شده در  یکشنبه پنجم خرداد 1387ساعت 13:27  توسط حسین سرگزی  | 

درمنه یکی از معروفترین گونه های مرتعی ایران واز جمله استان سیستان وبلوچستان می باشد که گستره آن کل استان را شامل می گردد. استفاده دارویی از درمنه با توجه به اسانس قوی آن از گذشته های دور مورد تایید بوده است اما اخیرا دانشمندان ایرانی به خواص آنتی مالاریایی آن پی برده اند. درمنه افشان( Artiemisia diffusa) يكي  از انواع گونه هاي درمنه است كه در اين خصوص مورد آزمايش قرار گرفته است.

با ثابت شدن اثر آنتي‌مالاريايي اين ماده زمينه استفاده از آن در توليد داروهاي مقابله با اين بيماري خطرناك كه سالانه جان هزاران هزار كودك آفريقايي را مي‌گيرد، فراهم می شود.

http://isna.ir/ISNA/NewsView.aspx?ID=News-1136038&Lang=P

+ نوشته شده در  یکشنبه پنجم خرداد 1387ساعت 13:5  توسط حسین سرگزی  | 

ساحل سبز چابهار

رئیس مرکز ملی اقیانوس شناسی نسبت به وقوع سونامی در سواحل دریایی کشور هشدار داد و خواستار تشکیل کارگروه ویژه مخاطرات دریایی در سازمان مدیریت بحران کشور و راه اندازی مرکز هشدار مخاطرات دریایی کشور شد.

دكتر وحيد چگيني در گفتگو با خبرگزاري مهر با بیان اینکه اقیانوس هند فاقد سامانه هشدار سونامی است، گفت: در اسناد و منابع رسمی 2 منبع برای تولید سونامی در حوزه اقیانوس هند معرفی می شود که یکی در سوماترا و دیگری در مکران است و طول گسل مکران زیاد و قریب به 900  كيلومتر است. اگر سونامی در مکران باشد مردمی که در سواحل خلیج فارس زندگی می کنند چندان تحت تاثیر نخواهند بود اما  کل منطقه ساحلی دریای عمان از تنگه هرمز تا انتهای سیستان و بلوچستان را در برمی گیرد.

سونامی موج بلندی است که در اثر عواملی نظیر لرزه های دریایی، زمین لغزه و فوران آتشفشان های زیردریایی به وجود می آید. دوره تناوب این موج از چند دقیقه تا حدود یک ساعت است و بیشتر سونامی ها در سواحل کشورهایی نظیر ژاپن در اثر زلزله زیردریایی به وجود می آیند و بزرگی سونامی ها رابطه نزدیکی با شدت زلزله دارد و می توانند طول اقیانوس را با سرعتی بیش از 800 کیلومتر بر ساعت طی کنند.

http://www.mehrnews.com/fa/newsdetail.aspx?NewsID=685994

+ نوشته شده در  پنجشنبه دوم خرداد 1387ساعت 13:21  توسط حسین سرگزی  | 

دیدن چهره معصوم کودکان فقیر بازمانده از تحصیل تصویر رنج آوری است که گاه با سفر به روستاههای استان قلب وروان  انسان را می آزارد. بی شک در میان این آینده سازان بی آینده استعدادهای فراوانی یافت می شوند که  امید آبادانی ایران وحد اقل زیست بوم سیستان وبلوچستان اند.

از مدتها قبل بر آن بودم تا مطلبی با عنوان "انسان زیر بنای توسعه" بنویسم ودر آن به مشکلات تحصیل در استان اشاره نمایم اما روزنامه زاهدان در شماره ۱۱۵۲ (چهارشنبه مورخ ۴ اردیبهشت۸۷) در مطلبی کوتاه وگویا به آن اشاره کرده است که ضمن قدر دانی از نویسنده آورده شده است.

بدون تردید بسیاری از این مشکلات ریشه در فقر اقتصادی وعدم برنامه ریزی ومدیریت صحیح منابع بی شمار کشور دارد که شاید بتوان آنرا حل کرد اما آنچه اهمیت دارد عزم جدی برای استفاده حداکثر از "زمان" است.نکند تا چشم باز کنیم فرصت سازندگی  نسلی دیگر از دست برود. چنین مباد.

 زاهدان4/2/87

+ نوشته شده در  پنجشنبه پنجم اردیبهشت 1387ساعت 10:19  توسط حسین سرگزی  |